Domtoren trekt meer bezoekers dan ooit

Teun Bonenkamp is al ruim 15 jaar verbonden aan de Domtoren en het Domplein. Sinds 3 jaar is hij verantwoordelijk voor de exploitatie van de Domtoren. Samen met zijn team zorgt hij ervoor dat het icoon van Utrecht elke dag te bezoeken is.

‘We delen het verhaal van de toren, het Domplein en Utrecht met zoveel mogelijk mensen’

Wat is je grootste drijfveer om voor de Domtoren te werken?
‘Het is het icoon van de stad en daar zorg voor te mogen dragen, beschouw ik als een enorme eer. Mijn grootste drijfveer is om de exploitatie enerzijds zo te doen dat we financieel gezond zijn (we zijn voor onze inkomsten 100% afhankelijk van ticketverkoop) en tegelijkertijd ook recht te doen aan de iconische betekenis van de Domtoren voor de stad. Het is een gebouw waar elke Utrechter zich mee verbonden voelt, de Domtoren versterkt het gevoel van Utrechter zijn. Met onze activiteiten willen we dat gevoel verder versterken. Juist in deze tijd valt de verbindende kracht van de Domtoren niet te onderschatten.’

De Dom Pakt uit campagne. Wat was de aanleiding om deze activatie campagne op te zetten in 2024?
In 2024 kwam er een einde aan een langdurig restauratietraject (2019-2024). Ruim 5 jaar lang stond het icoon van de stad in de steigers en moesten Utrechters het zonder ‘hun’ Domtoren doen. In 2024 werd de steiger langzamerhand afgebroken en werd de toren beetje bij beetje weer teruggegeven aan de stad. Dàt wilden we vieren. Vanaf maart 2024 zijn we begonnen met een uitgebreid activiteitenprogramma en bijbehorende campagne, samen met zoveel mogelijk partijen in de stad, om zo de Domtoren verder te verbinden met de stad.

Kun je een aantal activiteiten uit deze campagne noemen die de meeste indruk op je hebben gemaakt?
‘Met stip op 1 staat onze pop-up tattoostudio, daar kwam alles samen. Mensen konden een Domtorentatoeage laten zeten ín de Domtoren. Samen met Utrechtse tattooartists organiseerden we een marathonsessie van 07.00 uur ’s ochtends tot 01.00 uur ’s nachts, 18 uur lang zoemde ononderbroken het geluid van 13 tatoeagenaalden in het eeuwenoude gebouw. We moesten loten uit ruim 900 belangstellenden en uiteindelijk hebben die dag ruim 250 mensen een Domtorentattoo laten zetten. Het laat zien hoe diep de liefde voor de Domtoren en de stad zit bij veel Utrechters.

‘Daarnaast vond ik ons educatieprogramma bijzonder. Alle 33.000 basisschoolleerlingen hebben van ons een boekje gekregen over de Domtoren, met puzzels, raadsels, wist-je-datjes en een 1-meter-lange kleurplaat. De meeste Utrechtse basisschoolkinderen kenden de Domtoren niet zonder steigers. We vonden het dus essentieel om juist die groep actief te betrekken bij onze campagne.’

Tot slot vond ik ook ons Sint Maarten-ticket bijzonder. Tijdens de looptijd van de campagne konden bezoekers van de Domtoren voor een klein beetje extra een 2e ticket kopen. Samen met de Voedselbank Utrecht zorgden we ervoor dat die extra tickets bij Utrechters terecht kwamen voor wie een bezoek aan de Domtoren normaliter te duur is. In de geest van Sint Maarten, die zijn mantel deelde met een bedelaar, kon iedereen op die manier de Domtoren delen met iemand anders.’

Zijn er nieuwe samenwerkingen ontstaan in de stad door deze activaties?
‘Absoluut! We hebben in totaal met ruim 50 partijen samengewerkt, vrijwel allemaal Utrechtse organisaties, ondernemers, verenigingen en instellingen. Zonder die samenwerkingen hadden we niet dezelfde impact bereikt. De Domtoren is van iedereen en ik ben er trots op hoe we dat uitgangspunt in onze campagne en activiteiten hebben weten door te voeren, juist door mét partners samen te werken. Met een aantal van hen staan er alweer nieuwe activiteiten in de planning. En ook die manier van werken smaakt naar meer.’

Hoe ontwikkelt het aantal bezoekers in de Domtoren zich het afgelopen jaar?
Met het zakken van de steigers, zijn de bezoekersaantallen gaan stijgen. Tijdens de restauratie bleven veel Utrechters weg, omdat men dacht dat de Domtoren gesloten was vanwege de restauratie of omdat men juist wilde wachten tot het klaar was. Sinds de restauratie is afgerond, breken we vrijwel elke maand een bezoekersrecord. In 2025 hebben we ons bezoekersrecord verbroken, ruim 103.000 mensen, 24% meer dan in 2024.

”In 2025 hebben we ons bezoekersrecord verbroken, ruim 103.000 mensen, 24% meer dan in 2024”

Wat weet je uit onderzoek over het profiel van de Domtoren bezoeker?
‘Met de Domtoren, met onze Dompleintours (en ook onze Dompleinpartners DOMunder en Paleis Lofen) doen we mee met het Culturele doelgroepenmodel. Dat helpt ons enorm aan de voorkant om te bepalen waar we ons campagnebudget op richten maar ook na afloop om te kijken of we inderdaad die bezoekers bereikt hebben die we beoogden. Ook meten en weten we niet alleen waar bezoekers vandaan komen (en de verhouding tussen nationaal en internationaal) maar ook bijvoorbeeld welke type bezoeker op welk moment van de week een bezoek brengt. Daar kunnen we vervolgens nog gerichter ons aanbod op afstemmen. Zo zien we bijvoorbeeld een significante stijging van het aantal Spanjaarden dat de toren beklimt.’

Welke bezoekersvraagstuk zou je graag nog verder willen onderzoeken?
‘Voor ons zou het waardevol zijn verder te onderzoeken hoelang bezoekers op en rond het Domplein verblijven en of ze ook meerdere erfgoedlocaties bezoeken. Uit het bezoekersonderzoek van Utrecht & Partners en Centrummanagement Utrecht weten we al veel over de Nederlandse bezoeker aan Utrecht, bijvoorbeeld over het combinatiebezoek tussen cultuur, horeca en retail. Aanvullend hierop zou ik meer diepgang willen over het internationale dag- en verblijfsbezoek en of men speciaal voor ons naar Utrecht is gekomen. Tot slot is het belangrijk om de betekenis van de Domtoren voor inwoners van Utrecht nog beter in kaart te brengen. Het stimuleren van trots op de stad onder bewoners is onderdeel van ons meerjarenplan en de Domtoren speelt hierin een belangrijke rol.’

Het Domplein met al het erfgoed is een belangrijke reden voor bezoek aan Utrecht. Welke toekomstplannen van de Domplein partners kun je delen?
Het verhaal van de Domtoren is onlosmakelijk verbonden met dat van het Domplein. Samen met de andere erfgoedpartners op, rond én onder het Domplein (de Domkerk, DOMunder en Paleis Lofen) werken we steeds intensiever samen om dat uit te dragen. We delen kennis en expertise, we organiseren gezamenlijke rondleidingen (zoals de Domplein Highlights Tour) en evenementen (zoals het Domplein loopt Storm op 1 augustus). Komende periode zal dat ook op het Domplein zelf steeds meer zichtbaar worden. Zo werken we aan een gezamenlijke visuele identiteit, waardoor het voor bezoekers ook duidelijk is dat de verschillende Dompleinlocaties onderdeel zijn van hetzelfde verhaal.

Interview Teun Bonenkamp